Türkiye'de Asansör Güvenliği: Renkli Etiket Sistemi Rehberi
Türkiye'de Asansörler: Kent Yaşamının Vazgeçilmezi
Asansörler, özellikle yüksek katlı binaların yoğun olduğu şehirlerde Türkiye'de hayati bir öneme sahiptir. Kamu güvenliğini sağlamak amacıyla Türk hükümeti, asansörlerin bakım ve denetimleri konusunda sıkı düzenlemeler uygulamaktadır. Bu sistemin en görünür unsurlarından biri, her denetim sonrası asansörlerin içine yapıştırılan renkli etiketlerdir. Kırmızı, sarı, mavi ve yeşil renkli bu etiketler, asansörün güvenlik durumunu ve gerekli onarımların aciliyetini gösterir.
Renkli Etiketlerin Anlamları
Kırmızı Etiket: Kritik Sorunlar
Kırmızı etiket, yolcular için acil risk oluşturan kritik güvenlik sorunlarını işaret eder. Kırmızı etiketli asansörler, onarımlar tamamlanana kadar hizmet dışı bırakılmalıdır. Bu sorunlara örnekler:
- Arızalı frenler veya güvenlik mekanizmaları
- Kırık veya eksik acil durdurma düğmeleri
- Arızalı kapı kilitleri veya sensörler (kapılar düzgün kapanmıyor)
- Yangın riski oluşturan elektrik kablo sorunları
- Asansör boşluğu veya kabininde yapısal hasar
Sorunlar giderilmezse, belediye asansörü kalıcı olarak mühürleyebilir.
Sarı Etiket: Orta Dereceli Sorunlar
Sarı etiket, acil tehlike oluşturmasa da derhal ele alınması gereken orta dereceli sorunları gösterir. Örnekler:
- Aşınmış veya gürültülü halatlar
- Küçük elektrik arızaları (örn. titreyen ışıklar, çalışmayan düğmeler)
- Hizasız veya yavaş çalışan kapılar
- Hidrolik asansörlerde küçük sıvı sızıntıları
- Kabin içindeki aşınmış zemin veya duvar panelleri
Çözülmezse, site veya bina idaresi para cezasıyla karşılaşabilir ve asansör ek denetimlere tabi tutulabilir. Sorunlar kötüleşirse kırmızı etiket verilebilir.
Mavi Etiket: Küçük Sorunlar
Mavi etiket, acil güvenlik riski oluşturmayan ancak bir yıl içinde giderilmesi gereken küçük sorunları belirtir. Örnekler:
- Kozmetik hasarlar (örn. çizik duvarlar, solmuş düğmeler)
- Kritik olmayan parçalarda küçük pas veya korozyon
- Acil olmayan bakım işleri (örn. hareketli parçaların yağlanması)
Bu sorunlar ihmal edilirse zamanla daha ciddi problemlere yol açabilir.
Yeşil Etiket: Sorunsuz Durum
Yeşil etiket, asansörün denetim sırasında hiçbir kusur tespit edilmediğini ve mükemmel çalışır durumda olduğunu gösterir.
Asansör Güvenliğinden Kim Sorumlu?
Bina sahipleri ve yöneticileri, asansörlerin düzenli olarak denetlenmesi ve bakımının yapılması konusunda yasal olarak sorumludur. Bakım ihmalinden kaynaklanan bir kaza durumunda, hem hukuki hem de mali açıdan sorumlu tutulabilirler. Tüm kontroller yetkili denetim firmaları tarafından yapılmalıdır. İhmal tespit edilirse, denetim firmaları da sorumluluk paylaşabilir.
Asansör Durumunu Online Olarak Kontrol Etmek Mümkün mü?
Evet, her asansörün raporuna Türk Standardları Enstitüsü (TSE) web sitesinden online olarak ulaşılabilir. Bina sahipleri ve yöneticileri, yetkili denetim kuruluşlarından da rapor talep edebilir. Bireysel kat malikleri, raporu bina yöneticisinden veya site yönetiminden isteyebilir.
Asansör Güvenliği İçin Ek İpuçları
- Asansör içindeki etiketi kontrol ederek güvenlik durumunu öğrenin.
- Kırmızı veya sarı etiketli ve belirtilen sürede onarılmamış asansörleri yetkililere bildirin.
- Mümkünse sağlıklı bir alternatif olarak merdivenleri kullanın.